Archive for Moelijke plekjes.

Leven naar de woorden van Jezus (Red letter christians)

Leven naar de woorden van JezusLeven naar de woorden van Jezus is een boek van Tony Campolo en Shane Clairborne. De engelse titel is “Red letter revolution, what if Jesus really meant what he said”. Het boek is volgens het voorwoord ook geschreven om af te komen van het beeld wat het woord evangelical oproept. Evangelical worden in verband gebracht met de zwarte letters, de eindtijd, de opname, de doop. De schrijvers willen in dit boek oproepen om de woorden van Jezus (in de engelse bijbels dikwijls in het rood gedrukt) weer te gaan lezen en doen.

 

Ik moet zeggen dat een eerste lezing van het boek mij behoorlijk inspireerde om opnieuw naar de woorden van Jezus te gaan kijken. Was dat wat de schrijvers zeiden werkelijk wat Hij bedoelde? Het boek kent drie delen: Theologie, de Wereld en het Leven..in rode letters. Over het algemeen ontvangen de onderwerpen een heel andere of net iets andere betekenis dan we tot nu toe gewend zijn. Dat werkt inspirerend want je wordt gedwongen je opnieuw te bezinnen op bijvoorbeeld de kerk, de islam, de economie. Maar ook over het koninkrijk, het Midden-Oosten, de zending, pro-life, vrouwen, racisme en homoseksualiteit om maar eens een paar van de 51 hoofdstukken te noemen.

 

Jezus stuurde ons er niet op uit om gelovigen te maken, maar discipelen (blz. 20) met als enig doel “Gods goedheid aan de wereld te laten zien”(blz. 19).  De discipelen van nu zijn dikwijls ingezakte fundamentalisten met een zekere oude dag in plaats van een bruisende toekomst. (blz. 27). De kerk is verdeeld en doet niet wat Jezus bad. Wij kunnen veel meer eenheid hebben, ook met gevestigde kerken, waarbij de rooms katholieke kerk vaak wordt genoemd. Op alle in het boek genoemde gebieden worden we wakker gemaakt om ons geloof opnieuw te doordenken en ook eens te kijken naar radicaal andere invullingen dan tot op heden. Zo gaat pro-life ook over dienstweigering en is het koninkrijk niet Amerika.

 

Dat laatste is ook een van de nadelen van dit boek. Het is hier en daar overduidelijk geschreven op de situatie in de Verenigde Staten van Amerika. In Nederland kijken we toch anders aan tegen christen en politiek zeker als het gaat over oorlogen die bijna oorlogen des Heren zijn.

 

Na de eerste inspiratie volgde er ook behoorlijk wat irritatie. Zo begon de term “rode letter christen” mij meer en meer te storen. Het werd weer een nieuwe groep die het beter wist en vooral deed dan alle andere groepen, omdat zij luistert naar de woorden van Jezus. De God van het oude testament doet er nog wel toe maar de schrijvers kunnen goed begrijpen dat “sommige vroegere christen dachten dat er sprake was van twee verschillende goden” (blz. 18)  Het belang van het Oude Testament wordt wel benadrukt maar inhoudelijk vind ik er in het boek weinig van terug. In het eerste deel over theologie wordt C.S. Lewis aangehaald die gezegd zou hebben dat de wereld bestaat uit mensen die aan de ene kant steeds christelijker worden en aan de andere kant mensen die dat steeds meer aan het verliezen zijn. Die scheidslijn heeft dan niet zozeer met geloof te maken, maar meer met daden. Die vinden we ook onder heidenen en moslims. Alleen God oordeelt  over de passie die ook Moslims voor Allah kunnen hebben. (blz. 79).  In de dialoog over homoseksualiteit wordt het nogal makkelijk gemaakt geen standpunt in te nemen. Alles is ok zegt Tony Campolo.  Hij gelooft in de autonomie van de plaatselijke kerk, waardoor zijn vrouw als voorstander van het homohuwelijk net zo goed uit de voeten kan als hij zelf die “lid is” van een andere kerk waar dat niet kan. Het lijkt een kwestie van afwachten tot het overal mogelijk is. Als je de schrijvers vraagt naar een standpunt moeten we vooral liefhebben. Daar ben ik het van harte mee eens, maar liefhebben kan ook iets anders inhouden dan goedkeuren. Volgens de schrijvers moeten wij onze vingers er niet aan branden. In Leviticus worden wel meer rare dingen verboden, zoals het aanraken van de huid van een dood varken zodat een potje voetballen met een (varkens)leren bal onmogelijk zou zijn. (blz. 162) In de hoofdstukken over het Koninkrijk en de Politiek en Oorlog en Geweld kan je de Amerikaanse situatie duidelijk herkennen. Mooi is de opmerking: “Democratie is niet een maatschappij waarin de meerderheid het voor het zeggen heeft, maar waar het veilig is om een minderheid te zijn”. (blz. 210).

 

Het hoofdstuk over het Midden Oosten zet Israël op een andere manier op de kaart dan de meeste evangelicals doen. Jezus zou niet door de checkpoints komen (blz. 238) en de muur tussen de bevolkingsgroepen moet weer worden afgebroken. Wat Israël doet is onrecht. De nederzettingen zijn onrecht en alleen mogelijk  met drie lijfwachten voor elke Israëlische “kolonist” (blz. 241). Israël moet volledig toegankelijk worden voor Palestijnen en Palestina voor Joden. Twee staten met gemengde bevolking. Als ze dat doen zou Hamas “wellicht” stoppen met het afvuren van raketten op Israëlisch grondgebied (blz. 246) Op blz. 247 vertelt Tony ons van een gesprek met een christelijke zionist die alle niet Joden zou willen verdrijven en zelfs doden als ze niet willen vertrekken. Dat moet natuurlijk niet, dat klopt. Maar Tony raakt in de war als de God van het Oude Testament wordt aangehaald. Hij kan tot geen andere conclusie komen dan dat ze niet allebei dezelfde God dienen. Naar mijn mening is dat wat er gebeurt als je de Bijbel gaat lezen zonder te onderscheiden dat er in verschillende perioden verschillend door God gehandeld wordt. Het is nu genadetijd, maar de tijd van oordeel zal ook zeker weer aanbreken. Over Israël én over de volken. Mensen die “beweren” dat de verwachting van Jezus en van Paulus op een spoedig doorbreken van het Koninkrijk onverwacht werd uitgesteld denken op een “godslasterende” manier. (blz. 249) Dat gaat over mij, maar goed, ik zal het met niet zo aantrekken. In de dialoog over de wereldwijde kerk wordt voornamelijk afstand gedaan van een te strakke visie op de leer. De rationalisering van het evangelie is van generatie op generatie doorgegeven. (blz. 253). Ik denk dat de schrijvers nogal voorbij gaan aan de vele stromingen (Waldenzen, Hernhutters, Piëtisten etc. etc.) die bepaald niet alleen geloofsbelijdenissen schreven, maar ze ook déden en beleefden.  Ze hebben het ook vooral over protestanten want met name de katholieke mensen zijn wel aardig goede rode-letter-christenen. Zij zien het geloof als een manier van leven in plaats van als religie. (blz. 264). Het is mij ten enen male onduidelijk waar die overtuiging op gegrond is.

 

Het hoofdstuk over verzoening heeft het niet zozeer over de verzoening met God  (laat u met God verzoenen!) maar zegt dat het “onze taak is mensen uit verschillende etnische groepen met een verschillend geloof bij elkaar te brengen en een gemeenschappelijk verlangen naar vrede in de wereld te creëren”  (blz. 267)  Dat zou dan de “bediening der verzoening” zijn. Dat zou dan ook gaan over de verzoening tussen de Islam en het christendom. We moeten er in onze langzamerhand islamofobe samenleving van af de islam als vijand te zien. Jezus is de vervulling van alles waar mensen in hun eigen religie op hopen. (blz. 269). Na de uitstorting va de heilige geest gingen mensen elkaar opeens begrijpen. Met Pinksteren schiep God wederzijds begrip zonder de unieke etnische kenmerken van elke bevolkingsgroep uit te wissen. (blz. 274). Het zal niet verbazen dat zending dikwijls mensen beschadigd heeft en dat rode-letter-christenen onderwijsprogramma’s voor leraren opzetten om ze te leren zelfstandig bedrijven op te zetten. Dat is geen zending, maar ontwikkelingssamenwerking waaruit de boodschap van het kruis is verdwenen. In het laatste hoofdstuk over de opstanding wordt eerst uitgelegd dat het niet zal gaan zoals “religieuze fanaten van de bedelingenleer” geloven. (blz. 285). Wel komt Tony erachter dat er niet alleen een hemel maar ook een nieuwe aarde zal zijn. Een schepping waar God op een dag zijn Zoon zal sturen om haar tot nieuw leven te wekken.  Deze wereld die God zo liefheeft wordt niet verwoest! In plaats daarvan wordt ze vernieuwd, en het volk van God zal opstaan uit de dood en voor eeuwig op deze nieuwe wereld leven.

 

De toekomst zal volgens de conclusie inhouden dat rode-letter-christenen (de term gaat me steeds meer tegenstaan)  steeds meer genoeg krijgen van vervelende discussies over  het homohuwelijk en abortus en steeds meer willen luisteren naar de dingen waar Jezus zelfs over sprak. Ten tweede zullen ze zich steeds socialer gaan gedragen tegenover Palestijnse christenen, homo’s, lesbiennes, biseksuelen en transgenders (Ik mis eigenlijk de pedoseksuelen en de fetisjisten) en tot slot zullen de roomkatholieken steeds meer als partner worden  gezien in deze rode-letter-revolutie.

 

Het is langzamerhand wel duidelijk hoe ik er tegenaan kijk. Was het eerst inspirerend om de zaak eens van de andere kant te bekijken, langzamerhand raakte ik de aansluiting kwijt. Het boek geeft een heel eenzijdig beeld van de Bijbel, vergeet de zwarte letters, heeft homo’s lief en heeft wat minder met Israël en mensen die de er theologisch anders over denken. Slaat overigens ook heel wat rode letters over, want (net als de mensen van de bedelingenleer) doen de schrijvers niks met genezingen, demonen en Mattheus 24). Het was goed om te lezen, maar vooral om mij aan te scherpen in de gedachte dat ook evangelische christenen onderweg kunnen gaan naar die éne wereldreligie onder de bisschop van Rome die zich in de eindtijd samen met de Islam en andere religies zal manifesteren. Wat ik daarover denk staat vooral geschreven in de zwarte letters van mijn Bijbel.

Leven naar de woorden van Jezus

Tony Campolo en Shane Clairborne

Uitgeverij Medema.

 

%d bloggers liken dit: